Đức Pháp chủ Thích Phổ Tuệ trả lời phỏng vấn website Phật tử Việt Nam: Tu gì, tu như thế nào thì khởi phát tâm đó
Vào lúc 5 giờ sáng ngày 22/01/2007, tức Rằm tháng Chạp năm Đinh Hợi tại Tổ đường chùa Ráng - Viên Minh tự, xã Quang Lãng, huyện Phú Xuyên, tỉnh Hà Tây, Trang tin điện tử Phật tử Việt Nam đã có cuộc phỏng vấn Đại lão Hoà thượng Thích Phổ Tuệ - Tổ Ráng - Đệ Tam Pháp chủ Giáo hội Phật giáo Việt Nam nhân dịp Tết cổ truyền Mậu Tý 2008 đang đến gần. Được sự đồng ý của Đức Pháp chủ, chúng tôi xin trân trọng giới thiệu nguyên văn bài trả lời phỏng vấn trực tiếp đó.
Phật tử Việt Nam: Bạch Tổ, sau một thời gian tham gia các hoạt động tại Đại hội VI vừa qua tại Hà Nội, nay đã trở về chốn Tổ chùa Ráng, tình hình sức khỏe và sinh hoạt thường nhật của Tổ như thế nào ạ?
Đức Pháp chủ Thích Phổ Tuệ: Một nồi bánh trưng nữa là tôi đã sang tuổi 93, ở tuổi này khó tránh khỏi bệnh già. Được như thế này cũng coi là có phúc báo rồi.
Lên Hà Nội gần 1 tuần, giao tiếp, đi lại, ăn uống, họp hành ở môi trường khác lạ cũng làm cho tôi mệt mỏi. Về đây, quý khách các nơi vì mến mộ đến thăm hỏi cũng nhiều, tiếp đón sao cho chu đáo là đã thấy tấm thân rệu rã. Kết cục là tôi phải nằm nghỉ ngơi, tĩnh dưỡng mất mươi ngày mới phục hồi được như thường.
Còn sinh hoạt hàng ngày thì đơn giản, tự nhiên như nếp sống vốn có của nhà chùa, theo nghi quỹ mà chư Tổ đã chế ra và duy trì.
Tuy nhiên, tôi đã già lão nên cũng gia giảm đôi chút cho phù hợp. Tuổi già ngủ không nhiều, thường qua nửa đêm thì tỉnh, quanh quẩn trong nhà Tổ, 4 giờ thì đánh thức người nhà chùa dậy, ai vào việc nấy. Còn tôi, ngoài thời gian xem kinh sách, niệm Phật, lên chùa, tiếp khách, chỉ bảo mấy vị học hành tu tập, thời giờ còn lại thì làm việc chân tay, đóng cái đinh, sửa cái ghế, tưới cây, khơi rãnh… Rồi soi xét mấy vị làm việc, thấy góp được ý gì thì góp. Nói chung chỉ làm được việc lặt vặt thôi. Ăn uống thì có gì ăn nấy. Buổi tối 7 giờ thì đi ngủ.
Phật tử Việt Nam: Là Tăng sĩ được Tăng già Việt Nam giao phó giữ gìn ngôi vị Pháp chủ GHPGVN, Tổ có nhận định chung như thế nào về thực trạng của Giáo hội hiện nay?
Đức Pháp chủ Thích Phổ Tuệ: Ngôi vị Pháp chủ theo nghĩa cứu cánh tuyệt đối thì duy chỉ có 1 vị có đầy đủ phúc đức, trí tuệ để gìn giữ, đó là Phật Thích Ca Mâu Ni.
Nay chúng tôi, vì tập thể chư Tăng ủy thác cho nên phải gắng gượng giữ gìn. Điều này, đối với pháp tương đối của thế gian có thể coi là sở đắc, còn với pháp tuyệt đối xuất thế gian thì vô sở đắc mới là bản nguyện của chúng tôi. Chúng tôi không dám lấy việc lạm giữ ngôi vị cao quý này làm vinh hạnh.
Nhận định về thực trạng Phật sự của Giáo hội đương thời là một việc khó, không khéo sẽ giống “người mù xem voi”. Có ý kiến bảo Giáo hội đang có nhiều thuận duyên, có ý kiến lại bảo là đang nghịch duyên; Có ý kiến bảo Giáo hội đang phát triển có nhiều thành tựu, có ý kiến lại bảo là trì trệ, bế tắc; Có ý kiến bảo Giáo hội đang đoàn kết thống nhất, có ý kiến lại bảo là đang chia rẽ đa đoan, v,v...
Chúng tôi thấy rằng, khi nhìn thật sâu, nghĩ thật ngấu thì mọi sự đều có cả. Âu cũng là nhân quả và theo lý nhân duyên. Phát cái tâm thế nào thì cho cái nhìn thế ấy.
Khi không khởi cái tâm phân biệt, kỳ thị thì thấy rõ như ban ngày, tự tại mà sống và tu. Là đệ tử Phật cứ tùy duyên mà tu tập, miễn sao lợi lạc cho quảng đại chúng sinh.
Tâm phát khởi là nhờ sự tu tập mà có. Tu gì, tu như thế nào thì khởi phát tâm đó. Tu Phật thì có tâm Phật; tu theo tà đạo, ngoại giáo thì có tâm tà đạo, ngoại giáo. Có tâm gì thì thấy vạn pháp như thế ấy và sẽ hành xử theo cách ấy.
Người xuất gia nếu không dụng công tu tập thì chỉ là người tại gia ở chùa, mượn hình tướng đệ tử Phật, chỉ phát khởi được tâm thế tục, nhìn thế gian theo con mắt thế gian, ứng xử theo cách thế gian, mang lại lợi lạc kiểu thế gian cho chúng sinh và người đó sẽ thành đạt theo kiểu thế gian. Đó là điều xa lạ với đạo Phật, là điều chư Tổ đã phải đau đáu mà diệu dụng cảnh sách, cũng là lời chăng trối của Phật trong kinh Di Giáo.
Tôi luôn mong mỏi chư vị Phật tử, nhất là các chúng xuất gia, tinh tiến tu tập, giữ gìn giới hạnh, trau dồi đạo hạnh, từng bước đạt đến Tâm Phật, có cách nhìn của Phật, ứng xử với đời theo cách của Đạo, mang lại lợi lạc cho quảng đại chúng sinh theo đúng tôn chỉ mà chư Phật, chư Tổ đã giáo hóa.
Khi nhìn theo cách đó, chúng tôi cho rằng, mỗi một đệ tử Phật đều có thể tự mình nhận định về thực trạng của Giáo hội ngày nay. Và giải pháp để giải quyết các vấn đề đã được nhìn nhận thì nằm trong tay chính Tăng Ni, cư sĩ Phật tử Việt Nam .
Phật tử Việt Nam: Trong thời gian gần đây, dư luận trong Tăng Ni, cư sĩ Phật tử có bàn nhiều đến vấn đề tổ chức nhân sự trong bộ máy của Giáo hội, về hệ thống giáo dục Phật giáo. Tổ có ý kiến gì về 2 vấn đề đó?
Đức Pháp chủ Thích Phổ Tuệ: Trong một xã hội đa dạng và phức tạp, trình độ dân chúng đang được nâng cao, các phương tiện để trình bày và trao đổi ý kiến ngày càng phong phú như xã hội ta hiện nay, thì việc có nhiều ý kiến bộc lộ các quan điểm khác nhau, thậm trí trái chiều nhau là bình thường.
Khi thấy thế, nghe thế, Tăng Ni Phật tử không nên động tâm hoang mang. Giáo lý của Phật đề cập rất sâu đến Chính kiến và Giáo luật nhấn mạnh đến giới Vọng ngữ. Nhà Nho xưa kia cũng nói “phi Lễ thì không nghe, không nhìn, không nói”. Đệ tử Phật nếu thâm nhập kỹ càng giáo lý, giáo luật thì sẽ không vọng động.
Tuy nhiên, là con người với đủ cả thất tình, lục dục thì khó tránh khỏi xao xuyến, bâng khuâng khi có ý kiến nọ kia. Thậm chí tranh cãi, phân bua, kiện tụng. Chư quý vị Phật tử cứ dụng công học cho sâu, tu cho tinh tiến, nghiêm trì giới luật thì rồi nhất cử, nhất động sẽ khế hợp với chân lý nhà Phật.
Về tổ chức nhân sự trong bộ máy Giáo hội ngày nay, chúng tôi thấy đó là một tổ chức và hệ thống con người vừa có tính chất đạo Phật vừa có tính thế gian, tùy hợp với điều kiện đất nước ngày nay. Nhà Phật gọi là tùy duyên, ngoài đời thì có câu “ở bầu thì tròn, ở ống thì dài”, “đáo giang tùy khúc, nhập gia tùy tục”.
Khi đòi hỏi một một mô hình tổ chức lý tưởng theo mong muốn mà không tính đến thời thế cụ thể thì lý tưởng đó trở thành hoang tưởng.
Tổ chức Giáo hội ngày nay là kết quả của tất cả các nhân, duyên của lịch sử và hiện thực, được chư Tăng xem xét và quyết nghị, đương nhiên đã chiếu cố đến nhiều khả năng khác. Nếu dư luận nào đem cách nhìn thế tục mà cho rằng tổ chức Giáo hội ngày nay là một sự áp đặt thuần túy từ bên ngoài thì vô hình dung đã coi thường chư Tăng, xúc phạm đến Tăng bảo trong Thế gian trụ trì Tam Bảo và sớm muộn cũng phản lại Đạo Phật.
Bản thân tôi, sống đến nay đã 93 năm, ở một chỗ, ngẫm lại, càng thấy thế gian chỉ là tương đối, sự khiếm khuyết của các cá nhân và tổ chức là khó tránh khỏi, nhất là trong lúc có nhiều sự chuyển biến và suy thoái.
Nay chúng tôi đảm nhận giữ gìn ngôi vị Pháp chủ theo Tăng sai cũng chỉ mong mỏi đóng góp một phần nhỏ, ở một giai đoạn ngắn cho sự trường tồn của đạo Phật ở nước ta mà thôi. Mỗi một Phật tử nên thiện tâm, thiện chí đóng góp phần mình cho sự ngày càng ít khiếm khuyết của tổ chức Phật giáo ngày nay.
Trong giáo dục, đào tạo Phật giáo, hai mặt trọng yếu nhất là Giảng sư và Tăng Ni sinh. Cơ sở vật chất cũng quan trọng nhưng không phải là yếu tố quyết định. Chùa to cảnh lớn, giảng đường đẹp, phòng ốc sang dù sao cũng chỉ là phương tiện. Linh hồn của nó là Thầy và Trò trong quan hệ tu tập, hành trì.
Các vị giảng sư cần hiểu sâu, bằng sự chiêm nghiệm, tu tập của chính bản thân về Phật Pháp; phải tích cực, nhiệt thành, tu tập gương mẫu để có thể “dĩ thân vi giáo”; coi việc giúp đỡ hậu côn chính là nuôi dưỡng hậu thân của mình; cần tâm niệm “học không biết chán, dạy không biết mỏi”. Các nhà giáo dục cũng phải không ngừng được giáo dục.
Tăng ni sinh thì cần nhiệt tình tu học, nhưng phải có sự hướng dẫn tu tập của các bậc tiền bối, họ cần được giáo dục, rèn luyện về lý tưởng của người xuất gia. Điều tôi trăn trở, ái ngại nhất là sợ rằng họ không tu tập hoặc giả vờ tu tập, rồi để cái tâm trừu mến theo việc thế gian, ganh đua với thế gian về tri thức, bằng cấp, hưởng thụ.
Kính mong quý vị Tăng Ni luôn hồi tâm soi xét đến bản nguyện xuất gia của mình, nên thường luôn tâm tâm niệm niệm về hoài bão của người xuất gia mà mình đã phát nguyện khi thụ giới, nên thường tụng lại những lời giáo huấn, cảnh sách của chư Phật, chư Tổ về bản nguyện và giới hạnh của người xuất gia.
Nếu thấy mình phúc đức quá kém cỏi, sự tinh tấn tu trì không có đủ thì nên xả giới hoàn tục, ngõ hầu làm người thường, kẻo lâm chung đọa vào 3 nẻo ác nhanh như tên bắn.
Chúng tôi cho rằng, nên đa dạng hơn nữa các hình thức giáo dục, đào tạo Tăng ni, nhất là mô hình các Tổ đình truyền thống. Đặc biệt nên kiên trì giữ gìn nền nếp các trường An cư kết hạ. Đó là nơi không chỉ học tập mà quan trọng là tu tập và thực hành nếp sống cộng đồng, có kỷ cương, “lục hoà” của Tăng, Ni chúng. “Tăng ly chúng thì Tăng tàn”. Tư tưởng về “Chúng” cần luôn luôn thường trực trong tâm của người xuất gia.
Với các chúng Phật tử tại gia cũng cần phải được mở rộng các hình thức đào tạo, giáo dục, hoằng pháp. “Tứ chúng đồng tu” là bản hoài của chư Phật.
Ngày nay, theo chúng tôi được biết, hệ thống giáo dục đào tạo của Phật giáo nước ta cũng có nhiều chuyển biến. Song ý tưởng, kế hoạch, chương trình, tổ chức thực hiện và nhân sự còn nhiều điều bất cập, từng bước một cần khắc phục và thúc đẩy nhanh và chắc hơn nữa để đáp ứng mong mỏi của Phật giáo nói riêng và đất nước nói chung.
Phật tử Việt Nam : Năm 2008, Phật giáo Việt Nam nói riêng và đất nước ta nói chung được Liên hợp quốc chấp thuận cho Tổ chức Đại lễ Phật đản Quốc tế tại Hà Nội. Tổ có khuyến cáo gì về sự kiện đó?
Đức Pháp chủ Thích Phổ Tuệ: Đại lễ Phật đản Quốc tế là một sự kiện quan trọng mà Phật tử Việt Nam nói riêng và đất nước ta nói chung có vinh dự đăng cai tổ chức. Thực hiện thành công sự kiện này là đại nguyện của tất cả, không của riêng ai hay của riêng GHPGVN. Do vậy chúng tôi mong mỏi tất cả đề cao “đại đồng”, vượt qua “tiểu dị” chung sức chung lòng lo toan. Đây cũng là dịp để Thế giới biết thêm về thực chất Phật giáo và đất nước ta, cũng là dịp để chúng ta thể hiện và soi xét lại mình.
Tuy nhiên, nước ta còn nghèo túng, dân chúng còn nhiều người đói khổ, cho nên tôi đề nghị các cấp nên tổ chức Đại lễ này trang trọng nhưng hết sức tiết kiệm, tránh khoa trương cầu hư danh không cần thiết. Điều đó xa lạ với đạo Phật. Nếu có thể, nên tiết kiệm lấy một số tịnh tài rồi nhân dịp này giúp đỡ đồng bào đang túng đói.
Chúng tôi mong mỏi, làm sao để trước, trong và sau sự kiện này, chính Pháp được xiển dương hơn, chư Tăng hòa hợp, đoàn kết và tinh tiến tu tập hơn, Phật tử và đồng bào cả nước đoàn kết hơn, thiện tâm được khơi gợi và tăng trưởng hơn.
Phật tử Việt Nam: Nước ta là một dân tộc đa Tôn giáo, xin Tổ cho biết quan điểm của Tổ về bản chất, phương thức và mục tiêu của quan hệ giữa tổ chức Phật giáo với Dân tộc, với chế độ chính trị hiện hành và các tôn giáo khác?
Đức Pháp chủ Thích Phổ Tuệ: Chúng tôi là người tu hành theo giáo lý đạo Phật, nay lại là thành viên của GHPGVN, được tập thể giao cho giữ gìn ngôi vị Pháp chủ nên chúng tôi tuyệt nhiên không có tư cách phát biểu quan điểm riêng của cá nhân mình. Tôi chỉ có thể nói những điều mà chư Phật, chư Tổ và chư Tăng đã tuyên thuyết mà thôi.
Chúng tôi cho rằng, Phật pháp chính là bản chất, cũng là phương pháp và cũng là mục tiêu của mối quan hệ giữa tổ chức Phật giáo với Dân tộc, với chế độ chính trị hiện hành và các tôn giáo khác. Ngoài điều đó thì chắc chắn là phi Pháp.
Phật tử Việt Nam: Năm cũ Đinh Hợi sắp qua, năm mới Mậu Tý sắp đến, Tổ có lời nhắn nhủ, chúc Tết gì gửi đến Tăng Ni, cư sĩ Phật tử Việt Nam nói chung và độc giả trang tin Phật tử Việt Nam?
Đức Pháp chủ Thích Phổ Tuệ: Kính mong các bậc tu hành luôn gắng tâm, dụng sức giữ gìn lấy Cơ nghiệp của chư Tổ, giữ gìn lấy Hạnh nguyện của chư Bồ tát, giữ gìn lấy Chính Pháp của chư Phật. Khi đã phát tâm Bồ đề thì đừng để cho ngoại cảnh phá hoại đời sống tâm linh của mình. Chính tín cần giữ gìn và tăng trưởng kiên cố, đừng để các trào lưu nghịch cảnh lôi cuốn. Tùy duyên và tùy thuận chúng sinh mà mang lại an lạc cho mình cho người và cho tất cả.
Tết Nguyên đán là Tết của Dân tộc ta, lạm dụng thì cũng có thể coi là Tết của nhà chùa. Đông qua Xuân tới, 1 năm nữa đã qua đi, vô thường đang diễn bày ra trước mắt.
Chúng tôi xin kính chúc chư Tôn đức Trưởng lão, chư quý vị Tăng Ni, Cư sĩ Phật tử thân tâm an lạc, có sức có tuệ tinh tiến tu tập, trau dồi giới hạnh, nghiêm trì giới luật, thâm nhập kinh tạng, phô bày thân tướng của chư Phật, xiển dương chính Pháp, hòa hợp Tăng già góp phần gây dựng thế giới hòa bình, dân sinh an lạc.
Kính chúc Ban biên tập Phật tử Việt Nam , các cộng tác viên, quý bạn đọc của quý báo một năm mới tinh tiến, trí tuệ và thành tựu.
Phật tử Việt Nam : Chúng con xin trân trọng tri ân Tổ! Kính chúc Tổ Pháp thể khinh an, Tuệ đăng thường chiếu.
Đức Pháp chủ Thích Phổ Tuệ: Nam Mô A Di Đà Phật!
(cuộc phỏng vấn kết thúc vào lúc 6 giờ cùng ngày)
Nguồn: http://www.phattuvietnam.net/2/18/2922.html
Vào lúc 5 giờ sáng ngày 22/01/2007, tức Rằm tháng Chạp năm Đinh Hợi tại Tổ đường chùa Ráng - Viên Minh tự, xã Quang Lãng, huyện Phú Xuyên, tỉnh Hà Tây, Trang tin điện tử Phật tử Việt Nam đã có cuộc phỏng vấn Đại lão Hoà thượng Thích Phổ Tuệ - Tổ Ráng - Đệ Tam Pháp chủ Giáo hội Phật giáo Việt Nam nhân dịp Tết cổ truyền Mậu Tý 2008 đang đến gần. Được sự đồng ý của Đức Pháp chủ, chúng tôi xin trân trọng giới thiệu nguyên văn bài trả lời phỏng vấn trực tiếp đó.
Phật tử Việt Nam: Bạch Tổ, sau một thời gian tham gia các hoạt động tại Đại hội VI vừa qua tại Hà Nội, nay đã trở về chốn Tổ chùa Ráng, tình hình sức khỏe và sinh hoạt thường nhật của Tổ như thế nào ạ?
Đức Pháp chủ Thích Phổ Tuệ: Một nồi bánh trưng nữa là tôi đã sang tuổi 93, ở tuổi này khó tránh khỏi bệnh già. Được như thế này cũng coi là có phúc báo rồi.
Lên Hà Nội gần 1 tuần, giao tiếp, đi lại, ăn uống, họp hành ở môi trường khác lạ cũng làm cho tôi mệt mỏi. Về đây, quý khách các nơi vì mến mộ đến thăm hỏi cũng nhiều, tiếp đón sao cho chu đáo là đã thấy tấm thân rệu rã. Kết cục là tôi phải nằm nghỉ ngơi, tĩnh dưỡng mất mươi ngày mới phục hồi được như thường.
Còn sinh hoạt hàng ngày thì đơn giản, tự nhiên như nếp sống vốn có của nhà chùa, theo nghi quỹ mà chư Tổ đã chế ra và duy trì.
Tuy nhiên, tôi đã già lão nên cũng gia giảm đôi chút cho phù hợp. Tuổi già ngủ không nhiều, thường qua nửa đêm thì tỉnh, quanh quẩn trong nhà Tổ, 4 giờ thì đánh thức người nhà chùa dậy, ai vào việc nấy. Còn tôi, ngoài thời gian xem kinh sách, niệm Phật, lên chùa, tiếp khách, chỉ bảo mấy vị học hành tu tập, thời giờ còn lại thì làm việc chân tay, đóng cái đinh, sửa cái ghế, tưới cây, khơi rãnh… Rồi soi xét mấy vị làm việc, thấy góp được ý gì thì góp. Nói chung chỉ làm được việc lặt vặt thôi. Ăn uống thì có gì ăn nấy. Buổi tối 7 giờ thì đi ngủ.
Phật tử Việt Nam: Là Tăng sĩ được Tăng già Việt Nam giao phó giữ gìn ngôi vị Pháp chủ GHPGVN, Tổ có nhận định chung như thế nào về thực trạng của Giáo hội hiện nay?
Đức Pháp chủ Thích Phổ Tuệ: Ngôi vị Pháp chủ theo nghĩa cứu cánh tuyệt đối thì duy chỉ có 1 vị có đầy đủ phúc đức, trí tuệ để gìn giữ, đó là Phật Thích Ca Mâu Ni.
Nay chúng tôi, vì tập thể chư Tăng ủy thác cho nên phải gắng gượng giữ gìn. Điều này, đối với pháp tương đối của thế gian có thể coi là sở đắc, còn với pháp tuyệt đối xuất thế gian thì vô sở đắc mới là bản nguyện của chúng tôi. Chúng tôi không dám lấy việc lạm giữ ngôi vị cao quý này làm vinh hạnh.
Nhận định về thực trạng Phật sự của Giáo hội đương thời là một việc khó, không khéo sẽ giống “người mù xem voi”. Có ý kiến bảo Giáo hội đang có nhiều thuận duyên, có ý kiến lại bảo là đang nghịch duyên; Có ý kiến bảo Giáo hội đang phát triển có nhiều thành tựu, có ý kiến lại bảo là trì trệ, bế tắc; Có ý kiến bảo Giáo hội đang đoàn kết thống nhất, có ý kiến lại bảo là đang chia rẽ đa đoan, v,v...
Chúng tôi thấy rằng, khi nhìn thật sâu, nghĩ thật ngấu thì mọi sự đều có cả. Âu cũng là nhân quả và theo lý nhân duyên. Phát cái tâm thế nào thì cho cái nhìn thế ấy.
Khi không khởi cái tâm phân biệt, kỳ thị thì thấy rõ như ban ngày, tự tại mà sống và tu. Là đệ tử Phật cứ tùy duyên mà tu tập, miễn sao lợi lạc cho quảng đại chúng sinh.
Tâm phát khởi là nhờ sự tu tập mà có. Tu gì, tu như thế nào thì khởi phát tâm đó. Tu Phật thì có tâm Phật; tu theo tà đạo, ngoại giáo thì có tâm tà đạo, ngoại giáo. Có tâm gì thì thấy vạn pháp như thế ấy và sẽ hành xử theo cách ấy.
Người xuất gia nếu không dụng công tu tập thì chỉ là người tại gia ở chùa, mượn hình tướng đệ tử Phật, chỉ phát khởi được tâm thế tục, nhìn thế gian theo con mắt thế gian, ứng xử theo cách thế gian, mang lại lợi lạc kiểu thế gian cho chúng sinh và người đó sẽ thành đạt theo kiểu thế gian. Đó là điều xa lạ với đạo Phật, là điều chư Tổ đã phải đau đáu mà diệu dụng cảnh sách, cũng là lời chăng trối của Phật trong kinh Di Giáo.
Tôi luôn mong mỏi chư vị Phật tử, nhất là các chúng xuất gia, tinh tiến tu tập, giữ gìn giới hạnh, trau dồi đạo hạnh, từng bước đạt đến Tâm Phật, có cách nhìn của Phật, ứng xử với đời theo cách của Đạo, mang lại lợi lạc cho quảng đại chúng sinh theo đúng tôn chỉ mà chư Phật, chư Tổ đã giáo hóa.
Khi nhìn theo cách đó, chúng tôi cho rằng, mỗi một đệ tử Phật đều có thể tự mình nhận định về thực trạng của Giáo hội ngày nay. Và giải pháp để giải quyết các vấn đề đã được nhìn nhận thì nằm trong tay chính Tăng Ni, cư sĩ Phật tử Việt Nam .
Phật tử Việt Nam: Trong thời gian gần đây, dư luận trong Tăng Ni, cư sĩ Phật tử có bàn nhiều đến vấn đề tổ chức nhân sự trong bộ máy của Giáo hội, về hệ thống giáo dục Phật giáo. Tổ có ý kiến gì về 2 vấn đề đó?
Đức Pháp chủ Thích Phổ Tuệ: Trong một xã hội đa dạng và phức tạp, trình độ dân chúng đang được nâng cao, các phương tiện để trình bày và trao đổi ý kiến ngày càng phong phú như xã hội ta hiện nay, thì việc có nhiều ý kiến bộc lộ các quan điểm khác nhau, thậm trí trái chiều nhau là bình thường.
Khi thấy thế, nghe thế, Tăng Ni Phật tử không nên động tâm hoang mang. Giáo lý của Phật đề cập rất sâu đến Chính kiến và Giáo luật nhấn mạnh đến giới Vọng ngữ. Nhà Nho xưa kia cũng nói “phi Lễ thì không nghe, không nhìn, không nói”. Đệ tử Phật nếu thâm nhập kỹ càng giáo lý, giáo luật thì sẽ không vọng động.
Tuy nhiên, là con người với đủ cả thất tình, lục dục thì khó tránh khỏi xao xuyến, bâng khuâng khi có ý kiến nọ kia. Thậm chí tranh cãi, phân bua, kiện tụng. Chư quý vị Phật tử cứ dụng công học cho sâu, tu cho tinh tiến, nghiêm trì giới luật thì rồi nhất cử, nhất động sẽ khế hợp với chân lý nhà Phật.
Về tổ chức nhân sự trong bộ máy Giáo hội ngày nay, chúng tôi thấy đó là một tổ chức và hệ thống con người vừa có tính chất đạo Phật vừa có tính thế gian, tùy hợp với điều kiện đất nước ngày nay. Nhà Phật gọi là tùy duyên, ngoài đời thì có câu “ở bầu thì tròn, ở ống thì dài”, “đáo giang tùy khúc, nhập gia tùy tục”.
Khi đòi hỏi một một mô hình tổ chức lý tưởng theo mong muốn mà không tính đến thời thế cụ thể thì lý tưởng đó trở thành hoang tưởng.
Tổ chức Giáo hội ngày nay là kết quả của tất cả các nhân, duyên của lịch sử và hiện thực, được chư Tăng xem xét và quyết nghị, đương nhiên đã chiếu cố đến nhiều khả năng khác. Nếu dư luận nào đem cách nhìn thế tục mà cho rằng tổ chức Giáo hội ngày nay là một sự áp đặt thuần túy từ bên ngoài thì vô hình dung đã coi thường chư Tăng, xúc phạm đến Tăng bảo trong Thế gian trụ trì Tam Bảo và sớm muộn cũng phản lại Đạo Phật.
Bản thân tôi, sống đến nay đã 93 năm, ở một chỗ, ngẫm lại, càng thấy thế gian chỉ là tương đối, sự khiếm khuyết của các cá nhân và tổ chức là khó tránh khỏi, nhất là trong lúc có nhiều sự chuyển biến và suy thoái.
Nay chúng tôi đảm nhận giữ gìn ngôi vị Pháp chủ theo Tăng sai cũng chỉ mong mỏi đóng góp một phần nhỏ, ở một giai đoạn ngắn cho sự trường tồn của đạo Phật ở nước ta mà thôi. Mỗi một Phật tử nên thiện tâm, thiện chí đóng góp phần mình cho sự ngày càng ít khiếm khuyết của tổ chức Phật giáo ngày nay.
Trong giáo dục, đào tạo Phật giáo, hai mặt trọng yếu nhất là Giảng sư và Tăng Ni sinh. Cơ sở vật chất cũng quan trọng nhưng không phải là yếu tố quyết định. Chùa to cảnh lớn, giảng đường đẹp, phòng ốc sang dù sao cũng chỉ là phương tiện. Linh hồn của nó là Thầy và Trò trong quan hệ tu tập, hành trì.
Các vị giảng sư cần hiểu sâu, bằng sự chiêm nghiệm, tu tập của chính bản thân về Phật Pháp; phải tích cực, nhiệt thành, tu tập gương mẫu để có thể “dĩ thân vi giáo”; coi việc giúp đỡ hậu côn chính là nuôi dưỡng hậu thân của mình; cần tâm niệm “học không biết chán, dạy không biết mỏi”. Các nhà giáo dục cũng phải không ngừng được giáo dục.
Tăng ni sinh thì cần nhiệt tình tu học, nhưng phải có sự hướng dẫn tu tập của các bậc tiền bối, họ cần được giáo dục, rèn luyện về lý tưởng của người xuất gia. Điều tôi trăn trở, ái ngại nhất là sợ rằng họ không tu tập hoặc giả vờ tu tập, rồi để cái tâm trừu mến theo việc thế gian, ganh đua với thế gian về tri thức, bằng cấp, hưởng thụ.
Kính mong quý vị Tăng Ni luôn hồi tâm soi xét đến bản nguyện xuất gia của mình, nên thường luôn tâm tâm niệm niệm về hoài bão của người xuất gia mà mình đã phát nguyện khi thụ giới, nên thường tụng lại những lời giáo huấn, cảnh sách của chư Phật, chư Tổ về bản nguyện và giới hạnh của người xuất gia.
Nếu thấy mình phúc đức quá kém cỏi, sự tinh tấn tu trì không có đủ thì nên xả giới hoàn tục, ngõ hầu làm người thường, kẻo lâm chung đọa vào 3 nẻo ác nhanh như tên bắn.
Chúng tôi cho rằng, nên đa dạng hơn nữa các hình thức giáo dục, đào tạo Tăng ni, nhất là mô hình các Tổ đình truyền thống. Đặc biệt nên kiên trì giữ gìn nền nếp các trường An cư kết hạ. Đó là nơi không chỉ học tập mà quan trọng là tu tập và thực hành nếp sống cộng đồng, có kỷ cương, “lục hoà” của Tăng, Ni chúng. “Tăng ly chúng thì Tăng tàn”. Tư tưởng về “Chúng” cần luôn luôn thường trực trong tâm của người xuất gia.
Với các chúng Phật tử tại gia cũng cần phải được mở rộng các hình thức đào tạo, giáo dục, hoằng pháp. “Tứ chúng đồng tu” là bản hoài của chư Phật.
Ngày nay, theo chúng tôi được biết, hệ thống giáo dục đào tạo của Phật giáo nước ta cũng có nhiều chuyển biến. Song ý tưởng, kế hoạch, chương trình, tổ chức thực hiện và nhân sự còn nhiều điều bất cập, từng bước một cần khắc phục và thúc đẩy nhanh và chắc hơn nữa để đáp ứng mong mỏi của Phật giáo nói riêng và đất nước nói chung.
Phật tử Việt Nam : Năm 2008, Phật giáo Việt Nam nói riêng và đất nước ta nói chung được Liên hợp quốc chấp thuận cho Tổ chức Đại lễ Phật đản Quốc tế tại Hà Nội. Tổ có khuyến cáo gì về sự kiện đó?
Đức Pháp chủ Thích Phổ Tuệ: Đại lễ Phật đản Quốc tế là một sự kiện quan trọng mà Phật tử Việt Nam nói riêng và đất nước ta nói chung có vinh dự đăng cai tổ chức. Thực hiện thành công sự kiện này là đại nguyện của tất cả, không của riêng ai hay của riêng GHPGVN. Do vậy chúng tôi mong mỏi tất cả đề cao “đại đồng”, vượt qua “tiểu dị” chung sức chung lòng lo toan. Đây cũng là dịp để Thế giới biết thêm về thực chất Phật giáo và đất nước ta, cũng là dịp để chúng ta thể hiện và soi xét lại mình.
Tuy nhiên, nước ta còn nghèo túng, dân chúng còn nhiều người đói khổ, cho nên tôi đề nghị các cấp nên tổ chức Đại lễ này trang trọng nhưng hết sức tiết kiệm, tránh khoa trương cầu hư danh không cần thiết. Điều đó xa lạ với đạo Phật. Nếu có thể, nên tiết kiệm lấy một số tịnh tài rồi nhân dịp này giúp đỡ đồng bào đang túng đói.
Chúng tôi mong mỏi, làm sao để trước, trong và sau sự kiện này, chính Pháp được xiển dương hơn, chư Tăng hòa hợp, đoàn kết và tinh tiến tu tập hơn, Phật tử và đồng bào cả nước đoàn kết hơn, thiện tâm được khơi gợi và tăng trưởng hơn.
Phật tử Việt Nam: Nước ta là một dân tộc đa Tôn giáo, xin Tổ cho biết quan điểm của Tổ về bản chất, phương thức và mục tiêu của quan hệ giữa tổ chức Phật giáo với Dân tộc, với chế độ chính trị hiện hành và các tôn giáo khác?
Đức Pháp chủ Thích Phổ Tuệ: Chúng tôi là người tu hành theo giáo lý đạo Phật, nay lại là thành viên của GHPGVN, được tập thể giao cho giữ gìn ngôi vị Pháp chủ nên chúng tôi tuyệt nhiên không có tư cách phát biểu quan điểm riêng của cá nhân mình. Tôi chỉ có thể nói những điều mà chư Phật, chư Tổ và chư Tăng đã tuyên thuyết mà thôi.
Chúng tôi cho rằng, Phật pháp chính là bản chất, cũng là phương pháp và cũng là mục tiêu của mối quan hệ giữa tổ chức Phật giáo với Dân tộc, với chế độ chính trị hiện hành và các tôn giáo khác. Ngoài điều đó thì chắc chắn là phi Pháp.
Phật tử Việt Nam: Năm cũ Đinh Hợi sắp qua, năm mới Mậu Tý sắp đến, Tổ có lời nhắn nhủ, chúc Tết gì gửi đến Tăng Ni, cư sĩ Phật tử Việt Nam nói chung và độc giả trang tin Phật tử Việt Nam?
Đức Pháp chủ Thích Phổ Tuệ: Kính mong các bậc tu hành luôn gắng tâm, dụng sức giữ gìn lấy Cơ nghiệp của chư Tổ, giữ gìn lấy Hạnh nguyện của chư Bồ tát, giữ gìn lấy Chính Pháp của chư Phật. Khi đã phát tâm Bồ đề thì đừng để cho ngoại cảnh phá hoại đời sống tâm linh của mình. Chính tín cần giữ gìn và tăng trưởng kiên cố, đừng để các trào lưu nghịch cảnh lôi cuốn. Tùy duyên và tùy thuận chúng sinh mà mang lại an lạc cho mình cho người và cho tất cả.
Tết Nguyên đán là Tết của Dân tộc ta, lạm dụng thì cũng có thể coi là Tết của nhà chùa. Đông qua Xuân tới, 1 năm nữa đã qua đi, vô thường đang diễn bày ra trước mắt.
Chúng tôi xin kính chúc chư Tôn đức Trưởng lão, chư quý vị Tăng Ni, Cư sĩ Phật tử thân tâm an lạc, có sức có tuệ tinh tiến tu tập, trau dồi giới hạnh, nghiêm trì giới luật, thâm nhập kinh tạng, phô bày thân tướng của chư Phật, xiển dương chính Pháp, hòa hợp Tăng già góp phần gây dựng thế giới hòa bình, dân sinh an lạc.
Kính chúc Ban biên tập Phật tử Việt Nam , các cộng tác viên, quý bạn đọc của quý báo một năm mới tinh tiến, trí tuệ và thành tựu.
Phật tử Việt Nam : Chúng con xin trân trọng tri ân Tổ! Kính chúc Tổ Pháp thể khinh an, Tuệ đăng thường chiếu.
Đức Pháp chủ Thích Phổ Tuệ: Nam Mô A Di Đà Phật!
(cuộc phỏng vấn kết thúc vào lúc 6 giờ cùng ngày)
Nguồn: http://www.phattuvietnam.net/2/18/2922.html
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét